|
حقوق محیط زیست از آب
در اسلام، انسان برای استفاده از منابعی كه خداوند برای وی فراهم كرده است اولویت دارد. مصرف معقول آب، حق قطعی بشر و در اولویت اول میباشد. مصرف آب برای احشام و حیوانات اهلی در اولویت دوم و برای مصارف کشاورزی در اولویت سوم میباشد. در اسلام محیط زیست (گیاهان و حیوانات)، حقوق مسلم و روشنی دارد. پیامبر اكرم (ص) میفرمایند: «برای هر كسی كه به حیوانات خدمت كند پاداش است»[1] و «كسی كه در صحرا چاهی حفر نماید نمیتواند حیوانات را از آن منع نماید»[2]. حدیث زیر، ارزش بالای دادن آب به هر مخلوقی را منعكس میكند: «یك فاحشه توسط خداوند بخشیده شد، چون وی از كنار سگی كه در نزدیكی چاهی از تشنگی نفسنفس میزد میگذشت و دید كه سگ از تشنگی در حال مردن است، كفشهایش را درآورد و آن را به چادرش بست و قدری آب برای آن بالا كشید، خداوند وی را به خاطر آن عمل بخشید»[3]. قرآن خاطر نشان میكند كه بركت آب برای گیاهان نیز میباشد: گیاهان از همه نوع[4] و همه رنگ[5] توسط بارانی كه خداوند فرو میفرستد تغذیه میشوند. خداوند در آیه 38 سوره انعام، انسان را با مقایسه وی با حیوانات از حقوق آنها آگاه مینماید: «محققاً بدانید كه هر جنبندهای در زمین و هر پرندهای كه با دو بال در هوا پرواز میكند همگی طایفهای مانند شما بشر هستند». این آیات از این بیانیه دفاع میكنند كه آب توسط خداوند در دسترس همه قرار گرفته بنابراین همه موجودات زنده شامل بشر، حیوانات و گیاهان مطابق نیاز خود حمایت میشوند. از نظر كارشناسان محیط زیست، آلوده كردن محیط زیست، نوعی زیان سیستمیک و اجتماعی است كه ممكن است موجب تجاوز به حقوق میلیونها انسان و حتی سایر موجودات شود.
----------------------------------------------------------------- [1] - صحیح بخاری، 8-38 [2] - صحیح بخاری، 555 در جامعالاحادیث [3] - صحیح بخاری، 4-538 و كنزالعمال، ح 43116 [4] - آیه 99 سوره انعام [5] - آیه 27 سوره فاطر
|